12 stycznia 2026 roku minęło dokładnie 50 lat od momentu, gdy Suwalski Park Krajobrazowy stał się pierwszą tego typu jednostką w Polsce. Decyzja o jego powołaniu w 1976 roku zapoczątkowała systemowe podejście do ochrony terenów o szczególnych wartościach przyrodniczych, historycznych i kulturowych w warunkach zrównoważonego rozwoju. Przez pięć dekad liczba parków krajobrazowych w kraju wzrosła do 125, co potwierdza skuteczność tej formy ochrony w polskim systemie prawnym. Jubileusz stanowi okazję do podsumowania działań na rzecz zachowania unikalnego polodowcowego krajobrazu Suwalszczyzny oraz podkreślenia roli, jaką park pełni w edukacji ekologicznej i promocji regionu.
Premiera filmu dokumentalnego „W krainie Hańczy”
Głównym punktem inaugurującym obchody jubileuszowe jest produkcja filmowa zatytułowana „W krainie Hańczy. 50 lat Suwalskiego Parku Krajobrazowego”. Oficjalna premiera odbędzie się 6 lutego 2026 roku o godzinie 11:30 w Cinema Lumiere, w galerii Suwałki Plaza. Trwający 40 minut dokument skupia się na rzetelnym przedstawieniu ekosystemu parku, dokumentując zmiany zachodzące w przyrodzie na przestrzeni czterech pór roku. Twórcy filmu skoncentrowali się na ukazaniu najcenniejszych form ochrony oraz osobliwości przyrodniczych, które decydują o randze tego obszaru na mapie kraju. Po uroczystym pokazie w kinie, materiał zostanie udostępniony szerokiej publiczności na oficjalnym kanale Suwalskiego Parku Krajobrazowego w serwisie YouTube.
„W krainie Hańczy” – trailer
Charakterystyka przyrodnicza i cele statutowe parku
Suwalski Park Krajobrazowy chroni unikatową rzeźbę terenu ukształtowaną przez lądolód skandynawski, w tym najgłębsze jezioro w Polsce i Europie Środkowej – Hańczę. Misja parku opiera się na zachowaniu bioróżnorodności przy jednoczesnym udostępnianiu terenu dla turystyki i badań naukowych. W ciągu 50 lat funkcjonowania park wdrożył liczne programy ochrony czynnej, które pozwoliły zachować rzadkie gatunki roślin i zwierząt oraz specyficzne formy geomorfologiczne, takie jak ozy, kemu i głazowiska. Realizowane inwestycje oraz projekty kulturalne mają na celu integrację lokalnej społeczności z ideą ochrony przyrody, co jest kluczowe dla zachowania tożsamości regionu.
Kalendarz wydarzeń jubileuszowych w 2026 roku
Obchody pięćdziesięciolecia obejmują szereg inicjatyw promocyjno-kulturalnych realizowanych zarówno na terenie parku, jak i w samym mieście Suwałki. Organizatorzy zaplanowali spotkania, wystawy oraz działania edukacyjne, które mają przybliżyć historię i osiągnięcia placówki szerokiemu gronu odbiorców. Rok jubileuszowy jest momentem podkreślenia znaczenia współpracy między instytucjami ochrony przyrody a samorządami w zakresie zrównoważonego gospodarowania zasobami naturalnymi.
Najważniejsze fakty o jubileuszu:
- Data utworzenia parku: 12 stycznia 1976 r.
- Liczba parków krajobrazowych w Polsce w 2026 r.: 125.
- Data premiery filmu „W krainie Hańczy”: 6 lutego 2026 r.
- Miejsce premiery: Cinema Lumiere, Suwałki Plaza.
Dziedzictwo przyrodnicze jako fundament przyszłości
Pół wieku istnienia Suwalskiego Parku Krajobrazowego dowodzi, że ochrona cennych ekosystemów jest procesem długofalowym, wymagającym stałego monitoringu i zaangażowania. Instytucja ta wyznaczyła standardy dla kolejnych parków powstających w Polsce, łącząc ochronę naukową z promocją walorów estetycznych krajobrazu. Sukces parku opiera się na umiejętnym balansowaniu między restrykcjami ochronnymi a potrzebami społecznymi, co pozwala na zachowanie „krainy Hańczy” dla przyszłych pokoleń w niezmienionym stanie.
Zachęcamy Państwa do dzielenia się swoimi wspomnieniami i opiniami na temat Suwalskiego Parku Krajobrazowego w sekcji komentarzy poniżej. Jakie miejsca w parku uważają Państwo za najcenniejsze?
Fot. Suwalski Park Krajobrazowy, kadr z filmu „W krainie Hańczy”