Festiwal Literacki „Patrząc na Wschód” 2026 odbędzie się w dniach 13–16 sierpnia w Budzie Ruskiej na Suwalszczyźnie. Program obejmuje spotkania autorskie, rozmowy o literaturze reportażowej, historii, kulturze pogranicza, przyrodzie oraz liczne warsztaty dla dzieci i dorosłych. Wszystkie spotkania, koncerty, pokazy filmowe i wystawy są bezpłatne, a na wybrane warsztaty obowiązują wcześniejsze zapisy. Wydarzenie łączy literaturę, edukację, sztukę i lokalne dziedzictwo regionu.
Festiwal Literacki „Patrząc na Wschód” 2026 w Budzie Ruskiej. Program czterodniowego wydarzenia na Suwalszczyźnie
W dniach 13–16 sierpnia 2026 roku Buda Ruska na Suwalszczyźnie ponownie stanie się miejscem spotkań autorów, reporterów, podróżników, ilustratorów, fotografów oraz czytelników. Festiwal Literacki „Patrząc na Wschód” od lat koncentruje się na literaturze faktu, reportażu, kulturze pogranicza, historii oraz przyrodzie Europy Środkowo-Wschodniej i Azji. Kameralna formuła wydarzenia sprzyja rozmowom z autorami oraz bezpośredniemu kontaktowi z twórcami książek, badaczami i popularyzatorami wiedzy.
Tegoroczny program obejmuje kilkadziesiąt wydarzeń przygotowanych dla dzieci i dorosłych. Wśród nich znalazły się spotkania autorskie, dyskusje, warsztaty ilustratorskie, prezentacje fotografii, spacery edukacyjne, koncerty oraz pokazy filmowe. Organizatorzy zapowiadają również bezpłatny wstęp do Galerii Fotografii i Muzeum Mongolii przez cały czas trwania festiwalu.
Program Festiwalu „Patrząc na Wschód” 2026 – literatura, reportaż i kultura pogranicza
Główną osią programu pozostają spotkania wokół książek poświęconych podróżom, historii, kulturze oraz współczesnym przemianom społecznym. Wśród zaproszonych autorów znaleźli się między innymi Monika Radzikowska, Mateusz Marczewski, Marta Sawicka-Danielak, Adam Balcer, Rigels Halili, Wojciech Górecki, Emilia Sułek, Jędrzej Morawiecki, Joanna Czeczott, Katarzyna Boni, Marek Jeziorski, Jerzy Chmielewski oraz Grzegorz Pul.
Tematyka spotkań obejmuje między innymi Podlasie, Suwalszczyznę, Mazury, Bałkany, Kazachstan, Kirgistan, Mongolię, Amazonię, Iran, Albanię oraz Syberię. Uczestnicy będą mogli wysłuchać rozmów poświęconych historii, kulturze, pamięci, społeczeństwom pogranicza oraz współczesnemu reportażowi literackiemu.
Program wzbogacają prezentacje poświęcone lokalnemu dziedzictwu, w tym publikacjom dotyczącym Suwalszczyzny, cmentarzy jako archiwów pamięci, etnografii regionu czy historii staroobrzędowców.
Plakat Festiwalu Patrząc na Wschód w Budzie Ruskiej

Spotkania poświęcone Suwalszczyźnie i przyrodzie regionu
Znaczną część programu poświęcono Suwalszczyźnie oraz jej walorom przyrodniczym i kulturowym. Teresa Świerubska, dyrektor Suwalskiego Parku Krajobrazowego, zaprezentuje pokaz fotografii połączony z opowieścią o jednym z najcenniejszych obszarów przyrodniczych północno-wschodniej Polski.
Zaplanowano również spotkanie wokół książki „Puszcza Augustowska”, prezentującej bogactwo przyrody regionu, rozmowę dotyczącą Suwalskiego cmentarza jako miejsca zachowania pamięci oraz prezentację publikacji „Gdzie raki zimują. Subiektywny przewodnik etnograficzny po Suwalszczyźnie i okolicach”.
Uzupełnieniem programu będzie projekcja filmu „W krainie Hańczy. 50 lat Suwalskiego Parku Krajobrazowego”, a także wydarzenia poświęcone twórczości Andrzeja Strumiłły, którego dorobek od wielu lat związany jest z Suwalszczyzną.
Warsztaty dla dzieci i rodzin podczas Festiwalu „Patrząc na Wschód”
Organizatorzy przygotowali rozbudowaną ofertę dla najmłodszych uczestników. Przez cały czas trwania festiwalu dostępna będzie terenowa gra literacka, podczas której dzieci rozwiązują zadania związane z literaturą dziecięcą oraz poznają nowe książki.
Program obejmuje warsztaty ilustracji książkowej, zajęcia z tworzenia kolaży, cyjanotypii oraz ilustracji w plenerze prowadzone przez Agnieszkę Malczewską i Paulinę Polcyn-Nowacką. Odbędą się także spotkania autorskie dla dzieci, słuchowisko na podstawie książki „Na krańcach świata. Przebudzenie”, warsztaty przygotowane przez Wigierski Park Narodowy oraz spotkanie z Grzegorzem Kasdepke, autorem popularnej serii „Detektyw Pozytywka”.
W niedzielę zaplanowano rodzinne warsztaty klimatyczne prowadzone przez klimatolożkę Dorotę Matuszko, połączone z obserwacją chmur oraz zajęciami edukacyjnymi.
Fotografia, film i muzyka w programie festiwalu
Obok literatury ważnym elementem wydarzenia pozostają fotografia, muzyka oraz film dokumentalny. W Galerii Fotografii odbędą się prezentacje poświęcone Suwalskiemu Parkowi Krajobrazowemu oraz podróżom po Azji przygotowane przez Jędrzeja Łukowskiego.
Wieczorne wydarzenia obejmują koncert Oli Bilińskiej i Izy Lamik, podczas którego muzyka połączona zostanie z wizualizacjami inspirowanymi twórczością Erny Rosenstein. W sobotę wystąpi Remek Olszewski z autorskim koncertem opartym na muzyce i słowie.
Program filmowy tworzą reportaż „Prawnuczka maharadży”, dokument „W krainie Hańczy. 50 lat Suwalskiego Parku Krajobrazowego” oraz projekcja filmu „Odcienie miłości. Opowieść profesora Andrzeja Strumiłły”, poprzedzona czytaniem książki „Słowo”.
Panel dyskusyjny i spotkania z muzealnikami
W sobotę odbędzie się panel poświęcony wydawnictwom małych muzeów działających na Suwalszczyźnie, Warmii i Mazurach. W dyskusji wezmą udział przedstawiciele Muzeum Kultury Ludowej w Węgorzewie, Muzeum Okręgowego w Suwałkach, kompleksu muzeów w Ściborkach oraz Muzeum Mongolii w Budzie Ruskiej.
Program tego dnia uzupełni prezentacja Obwoźnego Muzeum Bąków, skierowana zarówno do dzieci, jak i dorosłych.
Najważniejsze informacje organizacyjne Festiwalu „Patrząc na Wschód” 2026
Wszystkie wydarzenia odbywające się podczas festiwalu są bezpłatne. Bez opłat dostępne będą również Galeria Fotografii oraz Muzeum Mongolii.
Na część warsztatów dla dzieci obowiązują wcześniejsze zapisy prowadzone pod adresem festiwalpatrzacnawschod@gmail.com. Liczba miejsc jest ograniczona, a udział możliwy wyłącznie po otrzymaniu potwierdzenia od organizatorów. Warsztaty plastyczne przeznaczone są dla dzieci od 6. roku życia, natomiast młodsze dzieci mogą uczestniczyć w zajęciach pod opieką osoby dorosłej.
Spotkania poprowadzą Dorota Filipiak, Małgorzata Nieciecka-Mac, Rigels Halili, Andrzej Bajguz, Paulina Wilk, Piotr Malczewski oraz Jędrzej Łukowski.
FAQ – Festiwal Literacki Patrząc na Wschód
Czy Festiwal Literacki „Patrząc na Wschód” 2026 jest bezpłatny?
Tak. Wstęp na wszystkie spotkania autorskie, koncerty, pokazy filmowe, wystawy oraz do Galerii Fotografii i Muzeum Mongolii jest bezpłatny.
Gdzie odbędzie się Festiwal Literacki „Patrząc na Wschód” 2026?
Wydarzenie odbędzie się w dniach 13–16 sierpnia 2026 roku w Budzie Ruskiej nad Czarną Hańczą na Suwalszczyźnie.
Czy na warsztaty podczas Festiwalu „Patrząc na Wschód” 2026 obowiązują zapisy?
Tak. Zapisy obowiązują na wybrane warsztaty dla dzieci i prowadzone są wyłącznie drogą mailową. Udział jest możliwy po otrzymaniu potwierdzenia od organizatorów.
Jakie tematy porusza Festiwal Literacki „Patrząc na Wschód”?
Program obejmuje literaturę reportażową, podróżniczą, historię, kulturę pogranicza, etnografię, przyrodę Suwalszczyzny oraz spotkania poświęcone krajom Europy Wschodniej i Azji.
Jakie atrakcje dla dzieci przygotowano podczas Festiwalu Literackiego „Patrząc na Wschód” 2026?
Dzieci mogą uczestniczyć w grze literackiej, warsztatach ilustratorskich, zajęciach prowadzonych przez Wigierski Park Narodowy, spotkaniach autorskich, warsztatach klimatycznych oraz zajęciach wspinaczkowych organizowanych przez klub Piżmakowe Wiewióry.


